Κατασκευή Πολυεστερικού Καλουπιού


Το πολυεστερικό καλούπι είναι υποχρεωτικό για τις κατασκευές από ενισχυμένο πλαστικό. Η φροντίδα για την κατασκευή του καλουπιού πρέπει να είναι ιδιαίτερη τόσο από αισθητικής πλευράς όσο και από άποψη αντοχής.
Ανθεκτικό καλούπι, έχει σαν αποτέλεσμα καλύτερο τελικό προϊόν, γιατί η αντοχή του μας επιτρέπει να εφαρμόσουμε αυξημένη πίεση κατά την διαδικασία του κτισίματος της κατασκευής με ενισχυτικά (FIBERGLASS-COREMAT) και κατά συνέπεια να ελαχιστοποιήσουμε την πιθανότητα εγκλωβισμένου αέρα και άλλων ατελειών. Επίσης μας δίνει την δυνατότητα παράγωγης μεγάλου αριθμού αντικειμένων με σημαντικό οικονομικό όφελος.
Αισθητικά καλό καλούπι (φινιρισμένο και γυαλιστερό), μας αποδίδει εμφανίσιμο τελικό προϊόν γιατί τι αντικείμενο αντιγράφει ακριβώς το καλούπι ως προς την εμφάνιση. Λόγω της σκληρής μεταχείρισης του καλουπιού, η επιλογή των υλικών κατασκευής του πρέπει να είναι προσεκτική και η τεχνική εφαρμογής τους άριστη. Κατά την διαδικασία παραγωγής πολυεστερικών κατασκευών , ο πολυμερισμός που λαμβάνει χώρα στην επιφάνεια του καλουπιού είναι αντίδραση εξώθερμη και με την σκλήρυνση του υλικού προκύπτουν τάσεις λόγω της μεταβολής του όγκου των προϊόντων. Υφίσταται λοιπόν η επιφάνεια του καλουπιού συνδυασμό θερμικών και μηχανικών φορτίσεων. Τυχόν ατέλειες στην επιφάνεια του γίνονται σημεία συγκέντρωσης τάσεων και από εκεί ξεκινά η κόπωση του υλικού. Αν μάλιστα το υλικό του καλουπιού είναι μικρής αντοχής, τότε γρήγορα καταστρέφεται. Το καλούπι είναι επένδυση και ένα λίγο μεγαλύτερο κόστος κατασκευής θα μας αποδοθεί στο πολλαπλάσιο, γεγονός που θα προέρθει από την μεγαλύτερη διάρκεια ζωής του και από τα καλύτερα τελικά προϊόντα.

ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ

Για την κατασκευή του καλουπιού προτιμάτε πάντα τον ειδικό πολυεστέρα για καλούπι (474PA ή 491PA)
Για καθαρισμό εργαλείων, χεριών κ.τ.λ. χρησιμοποιείτε ασετόν ή το οικολογικό διαλυτικό ECO-SOLV
Οι εργασίες να γίνονται υπό σκιάν σε θερμοκρασία 15-25? c και υγρασία κάτω του 60%
Όταν εργάζεστε χρησιμοποιείτε πάντα γάντια, μάσκα, γυαλιά και ολόσωμη φόρμα
Τα υλικά που απαιτούνται για την κατασκευή του πολυεστερικού καλουπιού είναι :

1) GEL COAT καλουπιού

Τα GC αυτά είναι κατάλληλα ώστε να αντέχουν στην σκληρή μεταχείριση.
Έχουν μεγάλη ελαστικότητα.
Παρουσιάζουν εξαιρετική στιλπνότητα.
Αντέχουν σε υψηλή θερμοκρασία και πίεση
Έχουν μεγάλη ανθεκτικότητα στις ρητίνες και στους διαλύτες.

2) ΥΑΛΟΥΦΑΣΜΑΤΑ (FIBERGLASS)

Τα υαλοϋφάσματα που είναι ο οπλισμός της κατασκευής του καλουπιού πρέπει να επιλέγουν με βάση τις απαιτήσεις αντοχών. βάρους καθώς και την ευκολία χρήσης τους, η οποία εξαρτάται από την πλέξη τους. Υπάρχουν κατάλληλα υαλοϋφάσματα για όλες τις απαιτήσεις. Βασικό είναι η καλή συνοχή μεταξύ των στρώσεων τους χωρίς διάκενα αέρα και πλεόνασμα πολυεστερικής ρητίνης.

3) COREMAT

Απαραίτητο υλικό για τα πολυεστερικά καλούπια γιατί:
Προσδίδει ακαμψία και σταθερότητα διαστάσεων στο καλούπι χωρίς κίνδυνο παραμόρφωσης τους.
Αποδίδει πιο ελαφρύ και ανθεκτικό καλούπι.
Προσδίδει πιο ομαλή και λεία επιφάνεια στο GC χωρίς να αποτυπώνονται οι ίνες του γυαλιού.
Μειώνει το τελικό κόστος κατασκευής 10-20%( λιγότερη ρητίνη -λιγότερα υφάσματα).
Μειώνει το χρόνο παραγωγής (π.χ. 1 στρώση Coremat 5mm) αντιστοιχεί σε 5 στρώσεις Mat).

4) ΠΟΛΥΕΣΤΕΡΙΚΕΣ ΡΗΤΙΝΕΣ

Οι πολυεστερικές ρητίνες που χρησιμοποιούνται στα καλούπια, είναι ειδικές ώστε να εξασφαλίζουν άριστο εμποτισμό των ενισχυτικών υαλοϋφασμάτων και καλή συγκόλληση μεταξύ τους. Είναι ανθεκτικές στις συστολές /διαστολές, καθώς και στην υψηλή θερμοκρασία που αναπτύσσεται στο καλούπι κατά την διάρκεια παραγωγής.
Τέλος έχουν τον μικρότερο συντελεστή συρρίκνωσης ώστε να διατηρείται αναλλοίωτη η διάσταση του καλουπιού.

ΟΔΗΓΙΕΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ ΠΟΛΥΕΣΤΕΡΙΚΟΥ ΚΑΛΟΥΠΙΟΥ

Έχουμε το πρωτότυπο (αρσενικό) το όποιο θέλουμε να αντιγράψουμε δηλαδή να φτιάξουμε το καλούπι του. Αυτό μπορεί να είναι π.χ. μια γάστρα σκάφους, μια κονσόλα, ένα κάθισμα, ένα καπό αυτοκινήτου, ένα καπάκι δεξαμενής, ένα κουτί κ.λπ. ή κάποιο πρωτότυπο από ξύλο-σίδερο- πλαστικό- γύψο- λάστιχο- πλαστελίνη είτε ακόμα και από χαρτόνι αρκεί όμως να το καλύψουμε με κάτι (π.χ. νάιλον) ώστε να μην διαποτιστεί και μαλακώσει κατά το πρώτο χέρι του πολυεστέρα. Στην περίπτωση που θέλουμε το πρωτότυπο μας να το κατασκευάσουμε από φελιζόλ θα πρέπει αφού του δώσουμε την τελική μορφή, να το καλύψουμε υποχρεωτικά με εποξική ρητίνη, να το τρίψουμε - γυαλίσουμε και μετά να προχωρήσουμε στην αντιγραφή του(το καλούπι) με πολυεστερική ρητίνη ειδάλλως η τελευταία θα μας το λιώσει/ διαβρώσει ερχόμενη σε επαφή με το φελιζόλ. Υπάρχουν ωστόσο υλικά όπως το P.V.C. FOAM, το BALSA ή η διογκουμένη πολυουρεθάνη που δεν επηρεάζονται από τους διαλύτες της πολυεστερικής ρητίνη.
Έχοντας λοιπόν το πρωτότυπο ξεκινάμε την διαδικασία επεξεργασίας του για ένα όσο το δυνατόν πιο άριστο φινίρισμα. Αρχικά λοιπόν στοκάρουμε και εν συνεχεία βάφουμε. Ένα εξαιρετικό υλικό για το στάδιο αυτό ιδίως όταν το αντικείμενο είναι ξυλότυπο είναι το PrimerCoat και GlossCoat της ScottBader. Εναλλακτικά αφού προηγηθεί κάποιο " σουλφασερ" πολυεστερικός στόκος πιστολιού κ.τ.λ. μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε to Smalto 41 (χρώμα πολυουρεθάνης 2 συστατικών) το οποίο αποδίδει και αυτό εξαιρετική γυαλάδα. Μετά την εφαρμογή των παραπάνω υλικών εάν το αποτέλεσμα παρουσιάζει μικροατέλειες καλό είναι να γίνει περαιτέρω επεξεργασία της τελικής επιφάνειας , λειαίνοντας με ψιλά λειαντικά ντουκόχαρτα (Ρ600- Ρ1000 περίπου) ή λειαντικούς δίσκους φινιρίσματος και τέλος γυαλίζοντας με την σειρά αλοιφών Profile της Farecla με την εξής σειρά :1)Pro 100 ή Pro 200 χοντρή, 2) Pro 300 μεσαία, 3) Pro 500 ψιλή γυαλιστική. Με την παραπάνω διαδικασία επιτυγχάνεται το καλύτερο δυνατό φινίρισμα.
Τώρα πλέον και αφού έχουμε τελειοποιημένο το πρωτότυπο, ξεκινάμε την διαδικασία κατασκευής του καλουπιού. Περνάμε 4-5 χέρια αποκολλητικό κερί HONEY WAX.
Η διαδικασία έχει ως εξής: Αλείφουμε το κερί στην επιφάνεια του καλουπιού με κάποιο μαλακό σφουγγάρι ή ύφασμα εξασκώντας πίεση ώστε να εισχωρήσει σε όλους τους πόρους. Μετά από 10-15 λεπτά και αφού η επιφάνεια πάρει μια θαμπή όψη γυαλίζουμε πολύ καλά με καθαρό πανί με κυκλική φορά έως ότου η επιφάνεια γίνει πολύ στιλπνή. Περιμένουμε 1-2 ώρες και επαναλαμβάνουμε την ίδια διαδικασία 3-4 φορές όπως προαναφέραμε. Εάν η επιφάνεια μας είναι πορώδης (ξύλο- τσιμέντο- γύψος και άλλα) περνάμε και 1-2 χέρια το υγρό αποκολλητικό NL2.Εναλλακτικα μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τα ημιμόνιμα υγρά αποκολλητικά KantStik μετά το κέρωμα. Αφού περάσουν μερικές ώρες από το τελευταίο χέρι αποκολλητικού ξεκινάμε να βάψουμε την επιφάνεια του πρωτοτύπου μας με Gel coat καλουπιού( κατανάλωση περίπου 700-800gr/m). Το GC είναι το υλικό που αναπαράγει τέλεια την επιφάνεια του πρωτοτύπου και δίνει στο καλούπι:
Χρωματιστή ομοιόμορφη και τέλεια φινιρισμένη επιφάνεια.
Δύναμη αντοχή και ελαστικότητα στο χτύπημα την τριβή και την πίεση.
Αντοχή στην διάβρωση από τις καιρικές συνθήκες και τα χημικά.
Τα συγκεκριμένα Gel coat παράγονται κυρίως για χρήση με πινέλο.
Προσοχή :Για να αποφύγουμε ενδεχόμενη διάβρωση του Gel coat κατά τον πολυμερισμό του οι στρώσεις που θα εφαρμοστούν θα πρέπει να είναι τουλάχιστον 2 και παχύρρευστες. Το πρώτο χέρι βαφής να γίνεται με κίνηση προς μια κατεύθυνση καλύπτοντας όλη την επιφάνεια και το δεύτερο χέρι με τον ίδιο τρόπο αλλά κάθετα στην φορά του πρώτου χεριού. Το δεύτερο χέρι θα πρέπει να εφαρμοστεί είτε αμέσως (εντός 5-10λεπτων) είτε αφού το πρώτο χέρι έχει πολυμεριστεί (4-6 ώρες περίπου). Αφού λοιπόν βάψουμε κατόπιν περιμένουμε 6-12 ώρες το πολύ αναλόγως της θερμοκρασίας περιβάλλοντος και στη συνέχεια αρχίζουμε το κτίσιμο της κατασκευής τοποθετώντας στρώσεις από Fiber Glass εμποτίζοντας τες με πολυεστέρα. Ο αριθμός των στρώσεων εξαρτάται από το πάχος και την αντοχή που θέλουμε να δώσουμε στο καλούπι μας. Για να έχουμε το ιδανικό τελικό αποτέλεσμα στο καλούπι μας θα πρέπει ως πρώτο χέρι επάνω στο Gel coat να βάζουμε μια αράχνη (πολύ λεπτό ύφασμα)30gr/m2 και ακολούθως 1-2στρώσεις τα ψιλά Mat 225 ή 300gr/m2. Συνεχίζουμε με πιο χοντρά εμποτίζοντας πάντα ξεχωριστά την κάθε στρώση. Χρησιμοποιείτε πάντα μεταλλικό ρολό πιέζοντας καλά την κάθε στρώση μετά από τον εμποτισμό της με ρητίνη. Μόνο έτσι επιτυγχάνεται το σωστό αποτέλεσμα. Η πίεση αποβάλλει την πλεονάζουσα ρητίνη και ταυτόχρονα διώχνει τον εγκλωβισμένο αέρα.
Πρακτικά η τοποθέτηση των υαλοϋφασμάτων γίνεται με τον ακόλουθο τρόπο :Πάνω στο GC περνάμε την πολυεστερική ρητίνη και όσο αυτή είναι νωπή τοποθετούμε ένα στρώμα πολύ ψιλού και μαλακού υαλοϋφάσματος (αραχνοΰφαντο) ώστε να μην πληγώσουμε το πολυεστερικό χρώμα ή ένα στρώμα λεπτού Mat-Powder. Ακολουθούν οι επόμενες στρώσεις ενισχυτικών υαλοϋφασμάτων. Η επιλογή τους γίνεται σε σχέση με τις απαιτήσεις από άποψη αντοχής, βάρους και μεθόδου παραγωγής. Για να έχουμε όμως ένα καλούπι άκαμπτο, να μην πετσικάρει και να είναι αρκετά χοντρό και ελαφρύ θα πρέπει ενδιάμεσα των στρώσεων του FiberGlass να χρησιμοποιούμε και τουλάχιστον μια στρώση COREMAT ή PVC FOAM ή BALSA σε διάφορα πάχη αναλόγως του μεγέθους του καλουπιού. Ενδεικτικά το πάχος του καλουπιού θα πρέπει να είναι περίπου 2-3 φορές μεγαλύτερο από το πάχος του αντικειμένου που θα παράγουμε.
Μετά από 24 ώρες τουλάχιστον από το τελευταίο στρώμα πλαστικοποίησης μπορούμε να ξεκαλουπώσουμε αλλά καλό είναι να περιμένουμε περισσότερο χρόνο (έως 7 ημέρες) να πολυμεριστεί πλήρως το υλικό, για να αποφύγουμε ενδεχόμενα πετσικαρίσματα ή στρεβλώσεις του καλουπιού μας Το καινούριο καλούπι -αν είναι μεγάλο- πριν την χρήση του το στηρίζουμε καλά με σίδερα, ώστε να μπορεί να δεχτεί το βάρος των αντικειμένων που θα κατασκευάζονται μέσα σε αυτό. Η επιφάνεια του Gel coat θα πρέπει να είναι όσο πιο γυαλιστερή γίνεται. Παρόλο το καλό αποτέλεσμα το όποιο θα έχει από άποψη γυαλάδας η επιφάνεια του Gel coat στο καλούπι μας εάν απαιτείται περαιτέρω φινίρισμα τότε αυτό μπορεί να γίνει με λειαντικά μέσα (ντουκόχαρτα κτλ) και την σειρά αλοιφών Profile της Farecla. Γυαλισμένο και στιλπνό πλέον απομένει να περαστεί με αποκολλητικά με τον ίδιο τρόπο όπως και το πρωτότυπο μας και να ακολουθήσει η διαδικασία παραγωγής.

Δεν υπάρχουν προϊόντα σε αυτήν την κατηγορία.